Wcześniej wskazywałam na to, że kluczową postacią w powstaniu fundacji rodzinnej jest fundator. To fundator odpowiada za powstanie fundacji rodzinnej. Ale nie zarządza nią na co dzień. Istotną rolę odgrywają organy fundacji rodzinnej, które są odpowiedzialne za to, aby fundacja działała bez zastrzeżeń i wypełniała cele statutowe.
Organy fundacji rodzinnej
Do organów fundacji rodzinnej należy dbanie o prawidłowe funkcjonowanie fundacji, wzajemna kontrola prawidłowości postępowania, a przede wszystkim realizacja zamierzeń fundatora.
Dlatego ustawodawca uznał, że w ramach organów fundacji rodzinnej powinien działać zarząd, zgromadzenie beneficjentów oraz rada nadzorcza.
Przyjrzyjmy się pokrótce każdemu z tych organów.
Zarząd fundacji rodzinnej
Zarząd fundacji rodzinnej pełni przede wszystkim funkcję wykonawczą. Jest powoływany przez fundatora po to, aby dbać o prawidłowe funkcjonowanie fundacji, spełnianie świadczeń na rzecz beneficjentów.
To zarząd fundacji rodzinnej reprezentuje fundację, podejmuje czynności niezbędne do tego, aby fundacja miała zapewnioną płynność finansową i była wypłacalna.
Również do zarządu fundacji rodzinnej powinni zwracać się beneficjenci, aby uzyskać informacje o przysługujących im świadczeniach.
Zarząd może składać się z jednej lub większej liczby osób – to zależy od woli fundatora.
Również fundator decyduje o tym, czy zarządowi fundacji rodzinnej będzie przysługiwać wynagrodzenie za wykonywanie przez nich funkcji.
Rada nadzorcza
Rada nadzorcza w fundacji rodzinnej może, ale co do zasady nie musi zostać ustanowiona przez fundatora. Obowiązek jej ustanowienia pojawia się, gdy beneficjentów jest więcej niż 25 osób.
Naczelnym zadaniem rady nadzorczej jest pilnowanie zarządu. Chodzi o to, aby zarząd postępował zgodnie z przepisami prawa oraz postanowieniami zawartymi w statucie. Należy podkreślić, że fundator może rozszerzyć kompetencje rady nadzorczej, ale jest to uzależnione od tego, jaką wizję rady ma założyciel fundacji.
Rada nadzorcza może składać się z jednej bądź większej liczby członków.
Członek rady nadzorczej jest powoływany na pięcioletnią kadencję. Chociaż należy pamiętać, że w statucie fundator może ustanowić odmienne regulacje.
Jeżeli dana osoba jest powołana do zarządu to nie może łączyć tej funkcji z członkostwem w radzie nadzorczej.
Zgromadzenie beneficjentów
Zgromadzenie beneficjentów składa się z beneficjentów, którym w statucie przyznano uprawnienie do udziału w tym organie. Właśnie dlatego radziłam Ci, aby dokładnie zastanowić się, kogo chcesz widzieć w gronie zgromadzenia beneficjentów.
Zgromadzenie zwołuje zarząd, ponieważ musi ono podejmować istotne uchwały. Można do nich zaliczyć np.:
- rozpatrzenie i zatwierdzenie sprawozdania finansowego fundacji rodzinnej za poprzedni rok obrotowy,
- podział lub pokrycie wyniku finansowego netto,
- udzielenie absolutorium członkom organów fundacji rodzinnej z wykonania przez nich obowiązków,
- decydowanie w innych sprawach określonych w statucie.
Jeżeli fundator umrze, a w fundacji nie powołano rady nadzorczej, to właśnie zgromadzenie beneficjentów ma prawo do wyboru zarządu fundacji rodzinnej.
Ze względu na newralgiczne kompetencje zgromadzenia beneficjentów, warto starannie dobrać osoby, które mają być uprawnione do podejmowania ważnych dla działania fundacji decyzji.
Organy fundacji rodzinnej – Podsumowanie
Jak dostrzegasz organy fundacji rodzinnej ukształtowano tak, aby wzajemnie się uzupełniały i kontrolowały. Pewne modyfikacje w kompetencjach poszczególnych organów mogą zostać dokonane przez fundatora. Oczywiście musi się to mieścić w granicach ustawy o fundacji rodzinnej.
Każdy z nich pełni istotną rolę, ale główną wskazówką działania powinny być przepisy ustawy o fundacji rodzinnej oraz postanowienia, które znalazły się w statucie. Właśnie pod tym kątem ocenia się wypełnianie obowiązków przez poszczególnych członków fundacji rodzinnej.
Autorka: adwokat Katarzyna Zalewska
Zdjęcie pochodzi z: unsplash.com
Chcesz dokładniej poznać mechanizm działania każdego z organów fundacji rodzinnej? Zajrzyj tutaj:
- Zarząd fundacji rodzinnej
- Rada nadzorcza w fundacji rodzinnej
- Zgromadzenie beneficjentów fundacji rodzinnej
- Odpowiedzialność członka zarządu fundacji rodzinnej
