Sukcesja – jak bezpiecznie przekazać firmę? To pytanie zadaje sobie wielu przedsiębiorców, wspólników, udziałowców czy akcjonariuszy. W Polsce mamy do czynienia z pierwszym pokoleniem przedsiębiorców, którzy stworzyli od podstaw swoje biznesy i poszukują następców. Wbrew pozorom nie zawsze możliwe jest przekazanie sterów w biznesie dzieciom czy innym bliskim osobom. Trudno jest także zlikwidować biznes, którego rozwojowi poświęciło się tak wiele lat, pracy oraz poświęcenia. Odpowiedzią na te wątpliwości jest sukcesja prawna biznesu.
Czym jest sukcesja biznesu?
Sukcesja biznesu, a zwłaszcza prawna sukcesja biznesu jest to działanie przedsiębiorcy zmierzające do przekazania dotychczas prowadzonej działalności gospodarczej swojemu następcy.
Następcami najczęściej są dzieci, osoby z rodziny, inne osoby bliskie.
Jest to złożony proces, który obejmuje określone etapy zarówno pod kątem prawnym, jak też ekonomicznym.
Na przedsiębiorcę, który chce przekazać swój biznes w inne ręce czeka sporo decyzji do podjęcia.
Przede wszystkim kto ma być moim następcą, w jakiej formie ma nastąpić sukcesja prawna biznesu, czy chcę zachować dla siebie jakieś uprawnienia.
Właśnie dlatego sukcesja prawna biznesu jest złożonym procesem, który wymaga uważnych działań prawnych.
Kiedy zastanowić się nad sukcesją prawną biznesu?
W natłoku codziennych obowiązków, przedsiębiorca – niezależnie od tego – w jakiej formie prowadzi biznes – nie ma czas zastanowić się nad tym, co ma stać się z jego działalnością, kiedy nie będzie mieć już sił na jej prowadzenie.
Przekazać biznes dzieciom? A może go sprzedać? Może po prostu go zlikwidować?
Przede wszystkim – kiedy zastanowić się nad sukcesją prawną biznesu?
Nad sukcesją prawną biznesu warto zacząć zastanawiać się wcześniej niż czas przejścia na emeryturę bądź moment, w którym przedsiębiorca nie ma już siły na dalsze prowadzenie działalności.
Dlaczego warto zastanawiać się nad tym wcześniej?
Przede wszystkim dlatego, żeby dokonać właściwego wyboru. Zastanowić się czy np. dzieci rzeczywiście chcą przejąć po mnie pałeczkę i dalej prowadzić działalność gospodarczą. A może lepszym rozwiązaniem jest sprzedaż całości bądź większości biznesu i udanie się na zasłużony odpoczynek.
Nie ma sensu odwlekać tego momentu do ostatniej chwili, bo to zwyczajnie nieopłacalne.
Dłuższy okres zastanawiania się nad sukcesją prawną biznesu daje też kolejny plus. Możliwość wyłapania błędów, niespójności w wymyślonym przez siebie planie sukcesji. Im więcej takich błędów uda się ustalić przed rozpoczęciem procesu sukcesji, tym sprawniej ona przebiegnie.
Jakie są sposoby sukcesji prawnej biznesu?
Pierwszym sposobem jest przekazanie sterów w prowadzonym dotychczas biznesie swoim dzieciom. Wydają się oni naturalnymi kontynuatorami tego, co zaczęli budować ich rodzice. Dodatkowo cały dotychczas zgromadzony potencjał biznesowy dalej pozostaje w rękach rodziny.
Z tym rozwiązaniem wiążą się jednak pewne problemy.
Przede wszystkim, czy rzeczywiście dzieci będą chciały przejąć prowadzenie rodzinnego biznesu. Czy przekazać biznes wszystkim dzieciom, czy też jednemu z nich? Co w takiej sytuacji z pozostałymi dziećmi?
Wybór tego pozornie prostego rozwiązania budzi wiele pytań i wątpliwości, na które trzeba sobie odpowiedzieć zanim dojdzie do wprowadzenia sukcesji w życie. Choćby po to, aby uniknąć sporów w rodzinie. Niestety niejedna nieprzemyślana sukcesja rodzinna zakończyła się nieporozumieniami.
Drugim sposobem jest sprzedaż prowadzonego dotychczas biznesu innemu podmiotowi, który chce go dalej prowadzić.
Jakie zalety ma to rozwiązanie?
Przede wszystkim umożliwia Ci całkowite uwolnienie się od spraw związanych z dotychczas prowadzonym biznesem, problemów itp.
Dodatkowo nie musisz rozwiązywać rodzinnych problemów związanych z tym, dlaczego biznes został przekazany w te a nie inne ręce.
Zyskujesz także konkretny kapitał w postaci środków pieniężnych, dzięki którym możesz spokojnie patrzeć w przyszłość.
Ale, w tym przypadku musisz być pewna/pewny tego, że nie będziesz żałować takiej decyzji.
Trzecim rozwiązaniem może być np. sprzedaż większości prowadzonego biznesu i zostawienie sobie małego wycinka, który będzie przynosić Ci określony dochód, ale jednocześnie nie będzie wymagać pełnego zaangażowania w prowadzony biznes.
W jaki sposób fundacja rodzinna może pomóc Ci w prawnej sukcesji biznesu?
Ciekawym i rozsądnym rozwiązaniem na przeprowadzenie sukcesji biznesu jest stworzenie fundacji rodzinnej.
Oczywiście zdaję sobie sprawę, że w przypadku prowadzenia j.d.g. nie będzie możliwe „umieszczenie jej” w fundacji rodzinnej. Ale są sposoby na rozwiązanie tej kwestii.
Co daje Ci wykorzystanie fundacji rodzinnej w sukcesji biznesu?
Przede wszystkim to, że Twój rozwijany przez lata biznes pozostaje w rękach Twojej rodziny.
Kolejną kwestią jest to, że w fundacji rodzinnej może określić grono beneficjentów, którzy będą otrzymywać z niej określone, ustalone przez Ciebie świadczenia. Dzięki temu unikniesz kłótni oraz sporów związanych z tym, komu w udziale przypadło objęcie sterów w rodzinnym biznesie.
Nadal zachowujesz kontrolę nad prowadzoną działalnością gospodarczą, ale Twoim biznesem mogą kierować profesjonalni zarządzający.
Dodatkowo zyskujesz czas, który możesz poświęcić na to, o czym zawsze marzyłaś/marzyłeś.
Fundacja rodzinna w powiązaniu z sukcesją biznesu to naprawdę niezły duet, o którym powinnaś/powinieneś pomyśleć.